Niemiecki rząd ocenia, że w latach 2023–2025 sytuacja w zakresie wolności religii i przekonań na świecie się pogorszyła. Wynika to z czwartego raportu na ten temat, który niedawno przyjął gabinet. Dokument opisuje 30 państw, od Chin i Indii po Rosję i Nikaraguę, i poświęca osobny wątek prześladowaniom sięgającym poza granice kraju pochodzenia.
Studia przypadków zamiast statystyk
Raport liczy ponad 150 stron, ale nie próbuje zliczać ataków ani osób prześladowanych. Pokazuje natomiast, jak wygląda sytuacja w wybranych krajach. Skupia się na losie jednostek, wierzących i niewierzących, a nie na samych instytucjach religijnych. Wśród opisanych państw jest po około sześć z Afryki, Azji i świata arabskiego. W Europie to Białoruś, Rosja, Ukraina i Turcja, a w Ameryce Łacińskiej Meksyk, Nikaragua i Kuba. Braki wskazano też w pięciu z sześciu najludniejszych państw świata: w Chinach, Indiach, Indonezji, Pakistanie i Nigerii.
Pełnomocnik rządu ds. wolności religii i przekonań Thomas Rachel z CDU podsumował całość jednym zdaniem: „Globalna sytuacja w zakresie wolności religii i przekonań pogorszyła się w okresie objętym sprawozdaniem”. Przypomniał, że wiara jest ważna dla czterech na pięciu osób na świecie. Według badań Pew Research Center z jakąś religią utożsamia się około 84 proc. ludności globu.
Najostrzejsze oceny
- Chiny: raport mówi o wyraźnym zaostrzeniu prawnej kontroli państwa nad religią. Dotyka to zwłaszcza Ujgurów, Tybetańczyków i kościołów bez oficjalnej zgody władz. Ustawa o „wspieraniu jedności i postępu narodowego”, obowiązująca od 1 lipca 2026 r., podporządkowuje religię kształtowaniu tożsamości narodowej i patriotycznej edukacji.
- Indie: współistnienie wyznań jest zwykle pokojowe, ale co jakiś czas przerywają je napięcia, a czasem przemoc. Wspólnoty muzułmańskie i chrześcijańskie skarżą się na rosnącą nietolerancję i mowę nienawiści. Radykalni hinduiści dokonali według raportu wielu ataków fizycznych na muzułmanów, a policja i władze reagują często niewystarczająco.
- Nikaragua: od 2018 r. wolność wyznania jest tam mocno ograniczana, głównie wobec Kościoła katolickiego. Zastraszanie, prześladowania, więzienie i wydalenia zmusiły około 130 księży i zakonnic do opuszczenia kraju.
- Rosja: jedną z najostrzejszych krytyk raport kieruje wobec patriarchy Cyryla. Rosyjska Cerkiew popiera wojnę z Ukrainą i przedstawia ją jako świętą. Błogosławi się broń, rozgrzesza żołnierzy i zbiera datki na wojnę.
Represje poza granicami
Osobny wątek to tzw. represje transgraniczne. Chodzi o prześladowanie lub zastraszanie ludzi przez państwo pochodzenia, gdy mieszkają już za granicą. Raport uznaje to za rosnący problem, który dotyczy także Niemiec, i nazywa kontynuacją represji wewnętrznych. Ułatwiają je narzędzia cyfrowe, takie jak akcje oszczerstw w mediach społecznościowych czy oprogramowanie szpiegujące.
Formy nacisku sięgają od fizycznych ataków po internetowe zastraszanie i zniesławianie. Czasem groźby kierowane są do rodziny, która została w kraju. Za głównych sprawców w Niemczech raport uznaje Rosję i Iran. Pekin ma inwigilować w Niemczech Ujgurów, Tybetańczyków i wyznawców Falun Gong, a ich krewnych w Chinach poddawać naciskom.
Religia wraca do polityki zagranicznej
Zmieniło się też miejsce tej kwestii w strukturach rządu. Pełnomocnik działa teraz przy MSZ, a jego dwóch poprzedników od 2018 r. było przypisanych do resortu współpracy gospodarczej i rozwoju. Rachel liczy, że raport zostanie omówiony w jak największej liczbie komisji Bundestagu. Wcześniejsze raporty były co najmniej raz debatowane na posiedzeniu plenarnym.
Co to oznacza dla polskiego czytelnika
To dokument niemieckiego rządu, więc nie ma mocy prawnej w Polsce ani w UE. Pokazuje jednak, jak jeden z największych krajów Unii ocenia sytuację u naszych wschodnich sąsiadów, bo Białoruś, Rosja i Ukraina znalazły się wśród opisanych państw. Dla Polski te kwestie mają wymiar praktyczny, ponieważ mieszka tu wielu ludzi z Ukrainy i Białorusi.
Wątek represji transgranicznych jest ciekawy także poza Niemcami. Raport nie opisuje sytuacji w Polsce, ale mechanizmy, które wymienia, takie jak cyfrowa inwigilacja czy naciski na rodzinę w kraju pochodzenia, nie zależą od państwa, w którym mieszka dana osoba. Dlatego temat może wracać w debatach o bezpieczeństwie diaspor w całej Europie.
Źródło: DW – „Germany’s religious freedom report: Authoritarian regimes, holy wars, and spies abroad”
Kayak, wyszukiwarka ofert podróżnych należąca do Booking Holdings, zapowiedziała 28 nowych i ulepszonych funkcji opartych na sztucznej inteligencji. Do czatu Ask AI trafiły m.in. wyszukiwanie lotów w elastycznych…
Buty za kostkę na zimę nie muszą być toporne ani zbyt sportowe. Brytyjski autor zestawienia wybrał 14 par, od eleganckich sztyblet po gumowe kalosze, i podpowiada, jak sprawdzić,…
Stymulacja nerwów prądem może częściowo zastąpić utracone czucie, ale z czasem mózg się do niej przyzwyczaja i wrażenie słabnie. Zespół z Penn State, korzystając z obrazowania w podczerwieni,…
Amerykańska firma Skyways z Austin w Teksasie zaprezentowała Skyreach, autonomiczny dron transportowy o pionowym starcie i lądowaniu. Według producenta może przelecieć ponad 1300 mil (ok. 2100 km) i…
Binance, największa na świecie giełda kryptowalut, poinformowała, że uzupełniła 90% aktywów skradzionych w czwartkowym włamaniu, którego wartość wyceniono na 6,3 mld dolarów. Firma zapewnia, że pokryje całość strat…
Wartość kontraktów przyznanych na saudyjskie gigaprojekty spada już trzeci rok z rzędu: w tym roku to 10,6 mld dolarów wobec 31,7 mld w 2023 roku. Deweloperzy hotelowi nie…
Okno dachowe poprawia doświetlenie poddasza i komfort użytkowania pomieszczeń, ale jego obecność wpływa również na sposób projektowania instalacji odprowadzającej spaliny. Jeżeli komin znajduje się zbyt blisko okna albo…
Prowadzenie jednoosobowej działalności gospodarczej wiąże się z dużą samodzielnością, ale również odpowiedzialnością za organizację własnej pracy, terminową realizację zleceń i zachowanie ciągłości wykonywania obowiązków. Przedsiębiorcy często koncentrują się…
Częste podróże służbowe i prywatne mogą być dużym obciążeniem dla organizmu. Nieregularne godziny snu, długie przejazdy, loty, zmiany stref czasowych, jedzenie o różnych porach oraz ograniczona aktywność fizyczna…
